Numer 3(51)/2017

DOI: 10.5277/ARCHITECTUS

Pobierz spis tre艣ci

Spis tre艣ci

Otw贸rz spis tre艣ci

  1. Artyku艂y

    1. Ewa Cisek - Motywy kosmologiczne i animalistyczne w architekturze norweskich Saam贸w
    2. Aleksander Serafin - Tw贸rczo艣膰 Hansa Holleina: symbol i ekspresja architektoniczna
    3. Tomasz Omieci艅ski - G艂贸wne za艂o偶enia estetyczne dekonstruktywizmu na przyk艂adzie Muzeum 呕ydowskiego w Berlinie Daniela Libeskinda
    4. Joanna Dudek-Klimiuk - Ogr贸d botaniczny na bydgoskim My艣l臋cinku. Projekt Edwarda Bartmana z 1977 r. w nowym, 鈥瀞iedliskowym鈥 typie
    5. Kamila Pi臋tka-Rakowiecka - Warszawa 鈥 miasto s膮d贸w
    6. Natalia Kot - Ziele艅 lubelskich Bronowic 鈥 tradycja miejsca w kontek艣cie wsp贸艂czesnych przekszta艂ce艅
    7. Mateusz Do艂臋ga, Krystyna Kirschke - 鈥濵uzeum parowoz贸w 鈥 Steam Centre鈥 najlepsz膮 prac膮 w konkursie ICOMOS 2016
    8. Agnieszka Lisowska, Karolina Charewicz-Jakubowska - Dni Architektury Maksa Berga 鈥 projekt Centrum Poznawczego Hali Stulecia realizowany we wsp贸艂pracy z Wydzia艂em Architektury Politechniki Wroc艂awskiej

Artyku艂y

Ewa Cisek - Motywy kosmologiczne i animalistyczne w architekturze norweskich Saam贸w

doi:10.5277/arc170301

W artykule przedstawiono charakterystyczne cechy wsp贸艂czesnej architektury Saam贸w 鈥 rdzennej ludno艣ci zamieszkuj膮cej p贸艂nocne regiony Norwegii (g艂贸wnie Finnmark). S膮 to kosmologiczne i animalistyczne motywy wynikaj膮ce z tradycyjnej kultury tego ludu i jego 艣cis艂ego zwi膮zku z natur膮. Wykazano, 偶e kluczow膮 inspiracj膮 dla nowo projektowanych obiekt贸w sta艂 si臋 spos贸b organizacji i u偶ytkowania terenu, z kt贸rym spo艂eczno艣膰 si臋 mentalnie identyfikowa艂a, i zwi膮zane z ni膮 dwie tradycyjne konstrukcje: spiczasto zwie艅czony namiot lavvo i budowana na podobie艅stwo zielonego pag贸rka turf hut. 艢cis艂y zwi膮zek z tradycj膮 oraz terenem i natur膮, wynikaj膮cy bezpo艣rednio z pierwotnej religii, widoczny jest w horyzontalnie uwarunkowanych za艂o偶eniach, ich kolorystyce oraz detalach b臋d膮cych artystyczn膮 stylizacj膮 powszechnie wyst臋puj膮cych w Finnmarku zwierz膮t

S艂owa kluczowe:
  •     architektura-norweskich-saam贸w
  •     lavvo
  •     turf-hut
  •     natura
  • Pobierz artyku艂

    Aleksander Serafin - Tw贸rczo艣膰 Hansa Holleina: symbol i ekspresja architektoniczna

    doi:10.5277/arc170302

    Artyku艂 dotyka problematyki wyj膮tkowego charakteru tw贸rczo艣ci Hansa Holleina (1934鈥2014) w kontek艣cie jej ekspresywno艣ci, symbolicznego przekazu i umocowania w tradycji. Autorskie dokonania, pomimo okre艣lonych kontrowersji, pozwalaj膮 uzna膰 tego architekta za posta膰, kt贸ra przyczyni艂a si臋 do identyfikacji austriackiej i niemieckiej my艣li architektonicznej na tle mi臋dzynarodowego uniwersalizmu. Tekst odnosi si臋 tak偶e do zagadnienia 鈥瀉rchitektury elitarnej鈥, z jak膮 uto偶samia艂 si臋 projektant, wobec og贸lnie panuj膮cych nowoczesnych tendencji.

    S艂owa kluczowe:
  •     architecture-parlante
  •     austria
  •     ekspresja
  •     hans-hollein
  •     symbol
  • Pobierz artyku艂

    Tomasz Omieci艅ski - G艂贸wne za艂o偶enia estetyczne dekonstruktywizmu na przyk艂adzie Muzeum 呕ydowskiego w Berlinie Daniela Libeskinda

    doi:10.5277/arc170303

    Celem niniejszego artyku艂u jest pog艂臋biona analiza g艂贸wnych za艂o偶e艅 estetycznych dekonstruktywizmu na podstawie znamienitego dzie艂a architektury Daniela Libeskinda. Przedstawiono pocz膮tki tego kierunku oraz jego teoretyczne i filozoficzne podstawy, a tak偶e g艂贸wne idee. Nast臋pnie na przyk艂adzie budynku Muzeum 呕ydowskiego w Berlinie wykazano dwa odmienne sposoby podej艣cia Libeskinda do roli estetyki w architekturze. Pierwsze stanowisko to postawa odwo艂uj膮ca si臋 do emocjonalistycznej teorii sztuki, drugie 鈥 do konceptualistycznej teorii sztuki.

    S艂owa kluczowe:
  •     pi臋kno
  •     estetyka
  •     dekonstruktywizm
  •     libeskind
  •     muzeum-偶ydowskie-w-berlinie
  • Pobierz artyku艂

    Joanna Dudek-Klimiuk - Ogr贸d botaniczny na bydgoskim My艣l臋cinku. Projekt Edwarda Bartmana z 1977 r. w nowym, 鈥瀞iedliskowym鈥 typie

    doi:10.5277/arc170304

    W artykule przedstawiono opracowany przez Edwarda Bartmana projekt Ogrodu Botanicznego w Bydgoszczy, powsta艂y u schy艂ku lat 70. XX w. G艂贸wny ci臋偶ar po艂o偶ono na przyj臋t膮 ide臋 projektow膮, a nie na jego stan dzisiejszy, gdy偶 stopie艅 realizacji projektu oraz wprowadzone w jej trakcie zmiany (m.in. brak cz臋艣ci centralnej i wej艣ciowej, o najbogatszym w za艂o偶eniu programie) istotnie zaburzy艂y autorsk膮 wizj臋 ogrodu zar贸wno w sferze kompozycji, jak i funkcji. Pomini臋to r贸wnie偶 informacje o dzisiejszych zasobach ro艣linnych ogrodu, te bowiem stanowi膮 odr臋bne zagadnienie. Projekt bydgoskiego ogrodu to przyk艂ad zastosowania nowoczesnej my艣li w architekturze krajobrazu, prze艂amuj膮cej wcze艣niejsze schematy, kt贸re traktowa艂y ogrody botaniczne jako miejsce gromadzenia jak najwi臋kszej liczby gatunk贸w ro艣lin uporz膮dkowanych g艂贸wnie wed艂ug klucza systematycznego. W autorskim zamierzeniu mia艂 to by膰 obiekt, w kt贸rego projekcie po艂o偶ono silny akcent na relacje pomi臋dzy cz艂owiekiem a natur膮, z poszanowaniem praw przyrody i zasad ekologii. Jednocze艣nie powstawa艂 w zgodzie z 贸wczesnymi tendencjami budowy ogrod贸w botanicznych 鈥 jako obiekt podmiejski (ze wzgl臋du na wi臋kszy area艂 i zapewnienie dalszego rozwoju) oraz jako jeden z element贸w zespo艂u wielofunkcyjnego, tzw. parku kultury. Podstawowym materia艂em 藕r贸d艂owym wykorzystanym w artykule by艂y zachowane oryginalne rysunki prof. E. Bartmana oraz opracowania pochodz膮ce z jego prywatnych zbior贸w. Analizuj膮c form臋 (kompozycj臋) i program tego ogrodu, mo偶na wyr贸偶ni膰 trzy podstawowe idee, zgodnie z kt贸rymi powstawa艂: poszanowanie naturalnie wyst臋puj膮cych siedlisk ro艣linnych, kt贸re wyznaczy艂y ramy kompozycyjne i dobor贸w gatunkowych (wzgl臋dy filozoficzne oraz ekonomiczne); otwarcie obiektu na potrzeby rekreacyjne i poznawcze cz艂owieka oraz za艂o偶enie, 偶e ogr贸d b臋dzie dost臋pny i b臋dzie funkcjonowa艂 przez ca艂y rok (m.in. dzi臋ki rezygnacji z ogrodze艅 oraz wprowadzeniu atrakcyjnego, ca艂orocznego programu funkcjonalnego 鈥 muzeum, audytorium, kawiarnie i ogrody zimowe). To po艂膮czenie pozwoli艂o, by powsta艂 oryginalny i wybiegaj膮cy poza 贸wczesne konwencje projekt. Niestety, zamierzenia projektowe zrealizowano tylko cz臋艣ciowo, czym znacz膮co upo艣ledzono funkcjonowanie tego obiektu.

    S艂owa kluczowe:
  •     architektura-krajobrazu
  •     le艣ny-park-kultury-i-wypoczynku
  •     rekreacja
  •     zbiorowiska-ro艣linne
  • Pobierz artyku艂

    Kamila Pi臋tka-Rakowiecka - Warszawa 鈥 miasto s膮d贸w

    doi:10.5277/arc170305

    Celem artyku艂u jest om贸wienie architektury obiekt贸w s膮dowych Warszawy i uchwycenie powsta艂ych mi臋dzy nimi zale偶no艣ci funkcjonalnych. Wa偶nym aspektem pracy jest okre艣lenie wp艂ywu obiekt贸w s膮dowych na wizerunek miasta. Analizie poddane zosta艂y obiekty z r贸偶nych okres贸w historycznych, od dwudziestolecia mi臋dzywojennego do wsp贸艂czesno艣ci. Na podstawie zgromadzonej literatury oraz przedstawionej dokumentacji zdj臋ciowej i rysunkowej dokonano analizy formalnej i kompozycyjnej wybranych warszawskich s膮d贸w. Artyku艂 porusza tak偶e zagadnienia dotycz膮ce wp艂ywu przepis贸w i wytycznych projektowych na funkcj臋 i wygl膮d budynk贸w s膮dowych po 2009 r.

    S艂owa kluczowe:
  •     s膮d
  •     s膮d-najwy偶szy
  •     naczelny-s膮d-administracyjny
  •     przestrze艅-publiczna
  •     warszawa
  • Pobierz artyku艂

    Natalia Kot - Ziele艅 lubelskich Bronowic 鈥 tradycja miejsca w kontek艣cie wsp贸艂czesnych przekszta艂ce艅

    doi:10.5277/arc170306

    Artyku艂 dotyczy analizy przekszta艂ce艅 teren贸w zieleni dzielnicy Bronowice w Lublinie. Przedstawiono w nim analiz臋 ewolucji jednostki urbanistycznej, kt贸ra w istotny spos贸b wp艂yn臋艂a na ukszta艂towanie obecnego systemu zieleni. Om贸wiono r贸wnie偶 istniej膮ce wsp贸艂czesne tereny zieleni i ich usytuowanie, w znacz膮cy spos贸b wp艂ywaj膮ce na warunki mikroklimatyczne teren贸w miejskich, a tak偶e wzmacniaj膮ce struktury przyrodnicze. W artykule autorka przeanalizowa艂a te偶 tradycj臋 miejsca w kontek艣cie wsp贸艂czesnych przekszta艂ce艅. Ukaza艂a, jak spo艂eczno艣膰 lokalna odbiera ziele艅 i jak odnosi si臋 do gwa艂townych przemian inwestycyjnych w dzielnicy.

    S艂owa kluczowe:
  •     lublin
  •     tereny-zieleni
  •     tradycja-miejsca
  • Pobierz artyku艂

    Mateusz Do艂臋ga, Krystyna Kirschke - 鈥濵uzeum parowoz贸w 鈥 Steam Centre鈥 najlepsz膮 prac膮 w konkursie ICOMOS 2016

    doi:10.5277/arc170307

    Mateusz Do艂臋ga (Wydzia艂 Architektury Politechniki Wroc艂awskiej) zdoby艂 g艂贸wn膮 nagrod臋 w mi臋dzynarodowym konkursie ICOMOS na najlepsz膮 prac臋 magistersk膮 obronion膮 w roku 2016. W artykule przedstawiono fragment cz臋艣ci graficznej projektu dyplomowego, kt贸ry zawiera艂 r贸wnie偶 颅obszerne opracowanie tekstowe. Kluczowym zagadnieniem projektu by艂a rewaloryzacja i rozbudowa historycznego kompleksu budynk贸w 颅kolejowych w Pile. S膮 one przeznaczone na muzeum parowoz贸w 鈥濻team Centre鈥 z miejscem na wystawy i edukacj臋. Co wi臋cej, w wachlarzowej parowozowni go艣cie b臋d膮 mogli zwiedza膰 istniej膮cy warsztat, gdzie parowozy s膮 naprawiane i odbudowywane. Atrakcyjno艣膰 muzeum urozmaic膮 颅prezentacje pracy parowoz贸w na zewn臋trznej obrotnicy, przeja偶d偶ki historycznym taborem i pokazy przygotowywania parowoz贸w do pracy.

    S艂owa kluczowe:
  •     rewitalizacja
  •     kompleks-kolejowy
  •     pi艂a
  •     icomos
  • Pobierz artyku艂

    Agnieszka Lisowska, Karolina Charewicz-Jakubowska - Dni Architektury Maksa Berga 鈥 projekt Centrum Poznawczego Hali Stulecia realizowany we wsp贸艂pracy z Wydzia艂em Architektury Politechniki Wroc艂awskiej

    doi:10.5277/arc170308

    W artykule przedstawiono za艂o偶enia i realizacj臋 du偶ego projektu kulturalno-edukacyjnego 鈥濪ni Architektury Maksa Berga鈥, kt贸ry Centrum Poznawcze Hali Stulecia we wsp贸艂pracy z Wydzia艂em Architektury Politechniki Wroc艂awskiej przeprowadzi艂o od marca do czerwca 2016 r. W ramach projektu dzia艂a艂o tzw. Laboratorium Architektury Maksa Berga 鈥 specjalna pracownia, gdzie zesp贸艂 sze艣膰dziesi臋ciu student贸w architektury oraz architektury krajobrazu wraz z pracownikami Centrum Poznawczego oraz wyk艂adowcami Wydzia艂u Architektury pracowali nad organizacj膮 g艂贸wnego wydarzenia. 4 czerwca 2016 r. w Hali Stulecia we Wroc艂awiu odby艂o si臋 du偶e wydarzenie kulturalne 鈥 akcja konstrukcyjno-plastyczna pod has艂em 鈥瀂buduj z nami miasto!鈥. Wydarzenie mia艂o charakter gry opartej na scenariuszu w艂膮czaj膮cym elementy wiedzy o architekturze oraz mie艣cie. W dniu imprezy mierz膮ca ponad 2000 m2 p艂yta Hali Stulecia zamieni艂a si臋 w gigantyczny plan miasta, inspirowany projektami Maksa Berga i opracowany przez student贸w architektury. Projekt realizowa艂 ide臋 Maksa Berga, by Hala Stulecia pe艂ni艂a funkcj臋 鈥瀔atedry demokracji鈥 jednocz膮cej pod swoim dachem ludzi w r贸偶nym wieku, kt贸rzy wsp贸lnie zaanga偶owali si臋 w tworzenie gigantycznej makiety miasta marze艅. Projekt mia艂 du偶膮 warto艣膰 edukacyjn膮, zar贸wno dla uczestnik贸w gry, jak i dla pracuj膮cej przy jej organizacji grupy student贸w.

    S艂owa kluczowe:
  •     miasto
  •     wydarzenie-kulturalne
  •     hala-stulecia
  •     maks-berg
  • Pobierz artyku艂